Hoe maximaal ondernemingszin bij jongeren stimuleren en ontwikkelen?

Auteurs: Fien Certyn, Ellen Ongena, Zoë Mechiels, Marie Lippens, Julie Pollet

Omdat we als studenten ervan overtuigd zijn dat ondernemerschap een noodzaak is in de wereld van nu en de toekomst, kozen we dit thema om onder de loep nemen. Het belang blijkt uit cijfers van OESO. We leren zo dat er slechts 10% ondernemers in Vlaanderen zijn, tegenover een gemiddelde van 37% in Europa en 50% in de VS en China.

De noodzaak aan ondernemingszin in het onderwijs willen we in deze longread duidelijk maken aan de hand van voorbeelden. De voorbeelden zullen de invloed tonen van ondernemerschap op de maatschappij, de economie en het individu.

Wat is ondernemingszin?

Sophie Vyncke, docente aan de Arteveldehogeschool, wijst erop dat er een duidelijk verschil is tussen ondernemingszin en ondernemerschap. Ondernemingszin gaat over de houding, de attitude die je aanneemt. Ondernemerschap gaat over het effectief opstarten van een eigen zaak. In de eindtermen willen we het hebben over ondernemingszin. Niet elke jongere kan of wil een bedrijf opstarten, maar elke jongere heeft wel een aantal attitudes nodig doorheen zijn/haar leven. Heel wat attitudes zijn aan te leren door middel van ondernemen.
Maar welke houding heb je hier nu voor nodig? 2 voorbeelden:

RICHARD TURERE, 13 jaar, Kenia

Lost in zijn eentje een probleem op in zijn Massaï Community in Kenia:

DAVID ANDREW BURD, 28 jaar, Pennsylvania VS:

Zonder geld uit te geven, produceert hij een videoclip met normaal gesproken hoge productiekosten:

Uit deze twee voorbeelden leiden we volgende competenties en vaardigheden uit af:

Een grote dosis lef, doorzettingsvermogen, leiderschap, organisatievermogen, open houding, doelgerichtheid, creativiteit, onderzoek, zelfkennis, sociale vaardigheden, waarden en normen, probleemoplossend denken en initiatief nemen.

Als je dit allemaal in een definitie gooit, krijg je dit:

Ondernemen is het vermogen om in een bepaalde situatie kansen te zien en initiatieven te bedenken. Door optimale inzet van beschikbare middelen kunnen de nodige acties opgezet worden waardoor de waargenomen kansen gerealiseerd worden. Ondernemen is grenzen verleggen, iets nieuws scheppen, iets duurzaams voortbrengen dat tot de kwaliteit van het leven bijdraagt. (Arteveldehogeschool, 2016)

Bedrijven nemen initiatief

Vanuit de bedrijvenwereld zien we heel wat initiatieven om ondernemingszin bij jongeren te stimuleren:

Kapow te Gent is een organisatie die zich bezighoudt met het opstarten van grote projecten. Deze projecten zijn een combinatie van muziek, kunst, urban culture, ecologie en een positieve mindset. Ze willen ook bruggen bouwen tussen verschillende landen en culturen. Een echte groep ondernemers die samen creatief te werk gaan en anderen willen inspireren om dat ook te doen.” (Kapow, sd)

Flanders Synergy wil ‘slim’ onderwijs organiseren in scholen: “onderwijsinstellingen kunnen contexten creëren die het voor de medewerkers aangenamer en uitdagender maken om te werken. Ze kunnen een stevige basis én antwoorden bieden in een steeds veranderende wereld door hun organisatie anders en slimmer te organiseren,….” Een voorbeeld hiervan is Prins Van Oranje School te Diest.

Wat met de eindtermen?

In de VOET’en staan er momenteel een aantal eindtermen opgesomd omtrent ondernemen. – ondernemen zelf stappen om vernieuwingen te realiseren:

  • kunnen originele oplossingen ontwikkelen en uitvoeren
  • zijn bekwaam om alternatieven af te wegen en een bewuste keuze te maken
  • blijven, ondanks moeilijkheden, een doel nastreven. (onderwijs Vlaanderen, 2014)

Initiatief vanuit Europa

Entrepeneurship 2020 is een actieplan om de economie in Europa opnieuw aan te wakkeren met drie belangrijke pijlers:

  • Educatie over entrepreneurs en groei stimuleren.
  • Administratieve barrières verwijderen en entrepreneurs ondersteunen.
  • De cultuur van het ondernemen herontdekken en de nieuwe generatie ondernemers voeden. (european commission, 2016)

In de theorie klinkt dit goed, maar dit gedachtegoed moet ook doorgedrongen zijn in het beleid zodat de Vlaamse en Federale overheid de Europese doelstellingen kunnen verwezenlijken.

Initiatief vanuit de Federale en Vlaamse overheid

“Het Actieplan ‘Ondernemend Onderwijs’ wil jongeren een ondernemende attitude bijbrengen, hen de nodige competenties voor het zelfstandig ondernemerschap bijbrengen en hen stimuleren om de keuze te maken voor het zelfstandig ondernemerschap.”
VLOR, 2016

Hier ontbreekt een consensus over de mate waarin ondernemerschap in het onderwijs moet geïntegreerd worden. Er zijn ook geen resultaatsdoelstellingen geformuleerd en bovenstaande is dit actieplan niet volledig in de eindtermen opgenomen.

Conclusie

Ondernemingszin en ondernemerschap zijn twee verschillende zaken. Ondernemingszin gaat over de vaardigheden en attitudes die je nodig hebt om te ondernemen. Ondernemerschap is effectief een bedrijf opstarten.

Niet iedereen wil/kan een ondernemer worden, maar moet wel beschikken over een aantal vaardigheden en attitudes betreffende ondernemingszin.

Er wordt al wat initiatief genomen omtrent ondernemen in het onderwijs, maar dit is onvoldoende opgenomen in de eindtermen met als gevolg dat dit te weinig wordt ingezet in de praktijk.

Bibliografie

Advertenties

2 comments

  1. Dit is op X, Y of Einstein? herblogden reageerde:

    De komende week verschijnen er nieuwe longreads op de blog van mijn studenten die mijn vak voor Project Kunstvakken volgen. Dit jaar denken ze na over mogelijke nieuwe eindtermen (hoe zou dat nu komen…). Dit is een eerste bericht.

  2. Beste auteurs, ik ben het volledig met jullie eens. Als coördinator bij Vlajo (www.vlajo.org) zijn we dagelijks bezig met het stimuleren van ondernemende vaardigheden. Vanuit onze programma’s proberen we jongeren te laten proeven met het “ondernemend zijn”. We starten met programma’s in de kleuterklas en zetten onze weg voort tot aan het Hoger Onderwijs.
    Altijd welkom op onze site of via mail voor meer info. Veel succes!

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s